Gençler neden detaylara takılıyor?

[İsra]

Ergenlik çağı bireyin biyolojik ve fizyolojik olduğu kadar psiko-sosyal açıdan da birçok değişiklikle başa çıktığı bir dönemdir.

Ergende görülen değişiklikler hem gencin kendisini tanımakta zorluk çekmesine hem de ailelerin "Acaba bir problem mi var?" diye endişelenmesine yol açıyor. Aileler genellikle gencin bazı detaylara takılmasından ya da bir davranışı normalden fazla yapmasından endişe duyuyor. Genellikle de problem zannedilen durumlar kalıcı bir etki bırakmadan kaybolup gidiyor.

Ergenin hangi davranışları aileleri endişelendirir?

Ayna karşısında dakikalarca vakit geçirebilir.

Çok sosyal bir genç, sevdiği misafirlere bile "hoş geldin" demeye çekinebilir.

Neşeli rahat bir çocukken, ergenlikte insanların küçük takılmalarına ve şakalarına alınabilir.

Ailesine bağlı iken bazı günler odasına kapanıp saatlerce yalnız kalabilir.

Kitap okumaktan hiç hoşlanmazken kitaplara aşırı düşebilir.

Arkadaşlarına düşkün olabilir.

Spor, müzik ve resim gibi hobilerle aşırı meşgul olabilir.

Neyin problem, neyin geçici olduğunu nasıl ayırt edebiliriz?

Ergenin belli davranışlar üzerindeki yoğunlaşmaları belli bir zaman diliminde görülüp kaybolursa endişe edecek bir şey olmayıp bütüne ulaşmak için detaylara hakimiyetini sağlamaktadır.

Gençlik bir öze dönüş süreci midir?

Sağlıklı bir gelişimde ergenlik çağı bireyin özüne döndüğü, kendisini dış dünyadan zaman zaman soyutladığı, kim olduğunu, niçin yaşadığını kâinatla kâinattaki diğer varlıklarla ve Yaradan'ıyla ilişkilerini düzenlemeye ve hayatta bir amaç edinmeye çalıştığı bir dönemdir. Genç o güne kadar kendisine annesi babası ve çevresi tarafından öğretilenleri bu öze dönüş devresinde sorgulamakta, özümleyeceklerini özümleyerek ve kendi üstün ve zayıf yanlarını görerek kimlik gelişimini sürdürmektedir. Bunu yaparken çevresinde yeni modeller görmek isteyecek ve bu modelleri kendisindekilerle kıyaslayarak sentezler yapacaktır ki bu da sosyal ilişkilerde yoğunlaşma ile kendisini gösterir.

Bireysel ve sosyal farkındalıklar dengeli gelişmezse ne olur?

Sosyal ve bireysel gelişim çabaları hayatın her aşamasında görülmekle beraber yoğun olarak gençlik çağında görüldüğünden gençler pek çok yönde kendilerini düzenlemeye yönelirler. Kişinin şu anda içinde bulunduğu durumla kişilik gelişiminde ulaşmak istediği nokta açısından ne kadar çok fark varsa kaygı düzeyi de o kadar yükselir. Bu kaygı ölçülü olduğunda yararlıyken, aşırı iken kişilik gelişimini olumsuz şekilde etkiler.

Uzman Psikolog
Farika Teymur Artır