İlm-i kelamın tarifi, mevzuu ve gayesi nedir? Vâzıı kimdir? Akâid ne kelimedir?

Eşyanın hakikati hakkında ehl-i sünnetin ve sûfestâiyyenin görüşleri nelerdir?

Esbâb-ı ilim ne demektir? Kaç tanedir? Havâss-ı hamseyi sayınız.

Haber-i sadık kaç kısımdır? Haber-i mütevateri tarif ediniz.

İlham nedir ve niçin esbâb-ı ilimden sayılmaz?

Rasül kime denir? Mucizeyi tarif ediniz. Haber-i rasül neyi icabeder?

Mucize ile keramet arasındaki farklar nelerdir?

Alem nedir? Kaç kısımdır? İzah ediniz.

Kur’an-ı Kerim mahluk mudur? Değil midir?

Cenab-ı hakk için mâiyet ve keyfiyetle vasıflanmaz demek ne demektir?

Kul fiilinin halikı mıdır? Değil midir?

İstitâat nedir? Kaç manaya gelir? Mea’l-fiil midir? Kabl’el-fiil midir?

Büyük günahlardan bazılarını sayınız.

Ehl-i sünnetin mürtekib-i kebire hakkındaki görüşü nedir?

Rızık ne demektir? Haram rızık mıdır?

Şefaat kimler için, kimler hakkında ve ne ile sabittir?

İmanı tarif ediniz.

Saadet ve şekâvet hakkında mâlûmat veriniz.

Veli ve keramet neye denir?

İmamın lüzûmî, vücûdî ve ademî şartları nelerdir?

Hulefâ-i râşidîn kimlerdir? Hilafet müddetleri ne kadardır?

Aşere-i mübeşşere’yi sayınız.

Müctehid kime denir?

Cenab-ı Hakk’tan yeis ve emniyetin hükmü nedir? Mü’min nasıl olmalıdır?

Peygamberimizin haber verdiği eşrât-ı saatten bazılarını sayınız.
 

yakinda insaAllah bu sorularin cevaplari ilmi kelam baslayinca kendiliginden ortaya cikacaktir.bekleyiniz yakinda geliyorrrrr.

İlmi kelamın tarifi; Vehüve ilmün bahısün an zatillahi Teala min haysü sıfatihi ve efalihil muteallekati bil mebdei vel meadi.

Manası; Sıfatları ve fiilleri itibarıyla Cenab-ı Hakkın zatından, nübüvvet ve risaletten, mebde’ (başlangıç) ve meâd (son) itibarıyla mükevvenatın ahvalinden bahseden ilimdir.

Mevzuu; Zatullah, sıfatullah, efalullah, mebde ve meada müteallik olan efaldir.

Gayesi; Vehiyettelakki min haziziz taklidi ila zirvetil yakını ve irşadil müsterşidine ve ilzamül  muhdiine  ve hıfzu Akâidül mü’mine an şüphetil mübdiline ve gayetü gayetil fevzü bisaadetin dareyni.

Manası; Taklid çukurlarından ilmin zirvesine yakın ve irşadı talep edenlere irşad etmek inançsızları susturmak mü’minlerin itikadını mübdinin şüphesinden muhafaza etmek gayesinin de gayesi iki dar saadetinden necat bulmaktır.


Akâid’in Musannıfı; Ömerin Nesefi  Hazretleridir. Tuglel İsmi Ömer bin Muhammed Ahmed bin İsmail Havs bin Necmeddin Hazretleridir.

Hanefi âlimlerinin meşhurlarından olup Hicri 461 tarihinde Nesef’te doğmuş, 537 tarihinde Semerkant’ta vefat etmiştir. 100’e yakın eserlerinin olduğu söylenmektedir.

Şerhinin Musannıfı; Alleme-i Teftazani Hazretleridir.

Akâid; “akidetün” lafzının cemisidir. “Akidetün – akidetani – Akâidün” olarak tasrif olunur. Badehü düğüm manasınadır.

Sebebin tarifi; Ma yekunu tarikan ilel hükmi bi gayri tesirin.
Manası: Tesir olmadığı halde hükme yol olan sebebdir.

Sebeb iki kısımdır.
Sebeb-i Hakiki: Hz 'tır.
Sebeb-i Gayri Hakiki: Buda üç kısımdır:
1)Havas-ı Selime,
2)Haberi Sadık,
3)Akıl.

Havas-ı Hamse; Basar-görme, Zevk-tatma, Lems-dokunma, Şem-koklama, Semi-işitme)

İlham'ın Tarifi; İlgau mağnen fil kalbi bi tarıkıl feyzi.
Manası: Feyz tarıkı üzerine gelen manadır.

İlham ilmin sebeblerinden değildir. Çünkü fitne kapılarını defii ve şeriatı muhafaza içindir.

Alem: MasivAllahu Teala minelmevcudati mimma yu'lemu bihissanıu.
Manası: Sanii teala hazretleri kendisi ile bilinen şeyden olduğu halde mevcudattan masivAllahtır.

Hudus ve kıdem iştirak lafız ile 3 manaya gelir.
Kıdem-i Zati: Vucud gayra muhtaç olmayandır. (Zatullah gibi)
Kıdem-i Zamani: Zaman iğtibari ile evveline sebgat etmeyendir. (Zatullah ve Sıfatullah gibi)
Kıdem-i İzafi: Gayra nisbetle kadıym olandır (Oğla nisbetle Baba gibi)

Hudus-u Zati: Vucud gayra muhtaç olandır. ( Sıfatullah ve Alem gibi)
Hudus-u Zamani: Evveline adem sebgat edendir. (Alem gibi)
Hudus-u İzafi: Gayra nisbetle hadis olandır. (Babaya nisbetle Oğul gibi)

VAllahüteala halikun liefalil ibadi minel küfri vel imani vettaati vel isyani

Mutezileye göre efali izdirareynin halıkı Hz. ,ihtiyarinin halikı kuldur.Böyel olmamış olsa bir makdurun iki zü kudret tahtında olması icap eder.Bu caiz değildir.

Cevaben evet caiz değildir.Ancak bu zü kudret müstakil olduğu vakittir.Ayeti Kerimede ( VAllahü halekaküm vema teğmelün ) buyrulmuştur.Bu delili naklidir.Delili akli ise eğer kul halik olsaydı,efalin tafsilatını alim olması icap ederdi.Halbuki alim değildir.

Mutezilenin delili naklisi ise ayeti kerimede ( Tebarekellahü ahsenül halikın ) buyrulmuştur.Burada halikın cemidir ve Hz. 'ın gayrı halık varır demişlerdir.

Bize görede buradaki halk takdir ve tasvir mealinedir.Halık mealine değildir.

Hz. Ebubekir. İsmi Abdullah, islamiyetten önceki ismi Abdulkabe, lakabı sıddık-i ekberdir. Müddeti hilafeti 2 yıl 3 ay 20 gündür. Nebi s.a.v. nin imanına varistir.

Hz. Ömer. İsmi Ömer, künyesi Ebu Hafs, lakabı iman ve küfür, hak ile batıl arasını tefrik ettiği için Faruktur. Müddeti hilafeti 10 sene 2 ay 4 gündür. Nebi s.a.v.nin adaletine varistir.

Hz. Osman. İsmi Osman, künyesi Ebu Abdullah, lakabı Nebi s.a.v.nin kerimelerinden evvela Hz. Rukiyye sonra Hz. Ümmü Gülsüm ile izdivaç ettiği için zünnurayndır. Müddeti hilafeti 2 yıl 11 ay 18 gündür. Nebi s.a.v.nin hayasına varistir.

Hz. Ali. İsmi Ali, künyesi Ebul Hasen, lakabı kazayı ilahiye gösterdiği rızadan mürteza, toprak gibi herşeyi kabullendiği için türrab, kendsinde ne bilihtiyar ne de bilizdirar kıtal saffında firar olmadığı için Haydarı Kerrar, küçüklüğünden beri putlara tapmadığı için kerremAllahü vechedir. Müddeti hilafeti 4 yıl 10 ay 1 gündür. Nebi s.a.v. nin şeceatına varistir.

Keramet   
اَمْرٌ خاَرِقُ الْعاَدَةِ مَقْرُونٌ بِاِلْمَعْرِفَةِ وَالطَّاعَةِ خَالٍ عَنْ دَعْوَي النُّبُوَّةِ Nübüvvet davasından hali Hz. ı bilmek ve taate yakın olan harikulade emirdir.

Veli Zat ve sıfatını bilmekten mümkün olan haseb ile Hz. 'ı arif, taat üzerine devam edici, lezzet ve şehvetlere dalmaktan yüz çeviren, kötülüklerden kaçınan, kalp üzerine dönücü, dünyadan yüz çeviren, Mevlayı zikir üzere devam edici zaattır.